Owoce cytrusowe – właściwości zdrowotne

Kiedy tylko poczujemy pierwsze oznaki nadchodzącego kataru i przeziębienia, sięgamy po herbatę z cytryną. Od lat to najlepsze remedium na takie dolegliwości.

Cytryny, podobnie jak i inne drzewa cytrusowe – pomaraÅ„cze i grejpfruty – pochodzÄ… z poÅ‚udniowo-wschodniej części Azji, a także z Chin i PóÅ‚wyspu IndochiÅ„skiego. Zanim zadomowiÅ‚y siÄ™ w Europie, cytryny i pomaraÅ„cze prawdopodobnie „wÄ™drowaÅ‚y” przez Indie, PersjÄ™, SyriÄ™ i PalestynÄ™. Do WÅ‚och przywieźli je rycerze wracajÄ…cy z wypraw krzyżowych. W krótkim czasie roÅ›liny te rozprzestrzeniÅ‚y siÄ™ na obszarze caÅ‚ego basenu Morza Åšródziemnego, a potem na poÅ‚udniu Stanów Zjednoczonych i w Ameryce Åšrodkowej.

Åšwiatowa kariera

Dlaczego zrobiÅ‚y one tak oszaÅ‚amiajÄ…cÄ… karierÄ™ na caÅ‚ym Å›wiecie? Zapewne dlatego, że wiele osób ulegÅ‚o urokowi niezwykÅ‚ego zapachu, jaki wydzielajÄ… kwitnÄ…ce kwiaty pomaraÅ„czy i cytryn. Zachwycali siÄ™ nim poeci. PowstaÅ‚y caÅ‚e strofy opisujÄ…ce urodÄ™ drzew pomaraÅ„czowych i subtelny zapach kwiatów. Jednak drzewa cytrusowe najbardziej cenimy za to, że dajÄ… nam pożywne i smaczne owoce, zawierajÄ…ce wiele skÅ‚adników niezbÄ™dnych do wÅ‚aÅ›ciwego funkcjonowania naszego organizmu. Najważniejszym z nich jest witamina C, która wspomaga system immunologiczny w zwalczaniu zarazków, wirusów i pasożytów oraz wolnych rodników. DziÄ™ki niej wzmacniajÄ… siÄ™ i wygÅ‚adzajÄ… Å›cianki naczyÅ„, zapobiegajÄ…c żylakom. Wytwarzany przy udziale witaminy C kolagen, sprzyja gojeniu siÄ™ ran, zÅ‚amaÅ„ i siniaków i zapobiega szybkiemu starzeniu siÄ™ skóry.

Słoneczne owoce

Cytryny i podobne do nich limetki, znane też jako limonki (mniejsze od cytryn, o cieÅ„szej, zielonej skórce, a także bardziej zielonym i aromatycznym miąższu) majÄ… odÅ›wieżajÄ…cy, kwaÅ›ny smak i delikatny aromat. NajważniejszÄ… ich zaletÄ… jest duża zawartość witaminy C i P. W 100 g soku z cytryny jest okoÅ‚o 30 mg witaminy C, to minimalna dawka, jakiej codziennie potrzebuje czÅ‚owiek do prawidÅ‚owego funkcjonowania. Zapotrzebowanie na witaminÄ™ C bardzo siÄ™ zwiÄ™ksza, jeżeli jesteÅ›my przeziÄ™bieni lub przeżywamy silne emocje i jesteÅ›my zdenerwowani. Niedobory tej witaminy mogÄ… mieć różnorakie, niekorzystne dla nas konsekwencje. Najbardziej znanÄ… chorobÄ… spowodowanÄ… brakiem witaminy C w organizmie jest szkorbut. Zapotrzebowanie na niÄ… wzrasta w chorobach przewlekÅ‚ych, jeżeli przeżywamy stresy i palimy papierosy. Lekarze zauważyli, że witamina C pomaga w produkcji enzymu, który uÅ‚atwia usuwanie alkoholu z krwi. Ponadto ma silne wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci antyoksydacyjne, może podnosić naturalnÄ… odporność przeciw nowotworom i potrafi zwalczyć wirusy. Cytryny majÄ… sporo fitoncydów, które niszczÄ… drobnoustroje, dlatego ich sok jest tak skuteczny w zwalczaniu anginy. Odpowiednia dawka witaminy C podawana starszym ludziom pozwala opóźnić procesy starzenia. Naukowcy stwierdzili, że organizm ludzki nie może siÄ™ obejść bez tej witaminy. Znajduje siÄ™ ona niemal we wszystkich tkankach, prawdopodobnie dziaÅ‚a jako stymulator procesów metabolicznych i pobudza reakcje systemu immunologicznego.

Do jej właściwego przyswajania potrzebna jest witamina P. Najwięcej tej witaminy znajduje się w albedo, białej błonce otaczającej owoce cytrusowe.

Cytryny zawierajÄ… również potas, magnez, wapÅ„, niewielkie iloÅ›ci sodu, żelaza, fosforu i siarki oraz witaminy B1 i PP. Cytryny w naszym organizmie dziaÅ‚ajÄ… zasadotwórczo.

Pomarańczowe kule pełne witamin

PomaraÅ„cze sÄ… równie bogate w niezbÄ™dne do życia czÅ‚owieka skÅ‚adniki. ZawierajÄ… prowitaminÄ™ A, B1, B2, C, PP, E, P i B6. MajÄ… także potas, sód, wapÅ„, żelazo i miedź. Podobnie jak cytryny zawierajÄ… fitoncydy dziaÅ‚ajÄ…ce niszczÄ…co na drobnoustroje. Mimo że nie majÄ… zbyt wiele witaminy A – bogatsze w niÄ… sÄ… np. suszone morele – to nawet ta niewielka ilość wspomaga funkcje organizmu.

Uważa siÄ™, że witamina A jest jednÄ… z najważniejszych witamin. Bierze ona udziaÅ‚ we wszystkich zasadniczych funkcjach organizmu, wpÅ‚ywa na procesy rozwoju i wzrostu u dzieci. Pomaga w nabywaniu odpornoÅ›ci na wiele chorób, w tym także na nowotwory, jest bardzo potrzebna dla zachowania wÅ‚aÅ›ciwego stanu skóry i bÅ‚on Å›luzowych. WpÅ‚ywa również na obniżenie cholesterolu we krwi. Jednym z objawów niedoboru witaminy A jest sÅ‚abe widzenie o zmroku tzw. „kurza Å›lepota”.

PomaraÅ„cze zawierajÄ… także witaminy z grupy B – tiaminÄ™ B1, ryboflawinÄ™  B2, niacynÄ™ PP i pirydoksynÄ™ B6. Witaminy te, nazywane antynerwowymi lub antystresowymi, rzeczywiÅ›cie pomagajÄ… w utrzymaniu dobrego samopoczucia, usuwaniu zmÄ™czenia, nerwowoÅ›ci i irytacji. Jednym z objawów niedoboru tiaminy jest krótka pamięć. Brak niacyny w organizmie może spowodować wiele różnych dolegliwoÅ›ci. Niedobory tej witaminy objawiajÄ… siÄ™ bezsennoÅ›ciÄ…, niepokojem, irytacjÄ…, rozdrażnieniem, brakiem koncentracji. Pirydoksyna bierze udziaÅ‚ w wielu reakcjach chemicznych zachodzÄ…cych w organizmie, odgrywa bardzo ważnÄ… rolÄ™ w metabolizmie tÅ‚uszczów i biaÅ‚ek. Niektórzy uważajÄ…, że pomaga w odchudzaniu.

Równie ważna jest witamina E, wspomaga leczenie chorób serca, przyÅ›piesza powstawanie nowej tkanki po zranieniach, pomaga także zwalczać grzybicÄ™. Witamina E ma silne wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci antyoksydacyjne i zapobiega tworzeniu siÄ™ wolnych rodników.

Niezwykłe olbrzymy

Olbrzymie owoce grejpfrutów, podobnie jak inne cytrusy, zawierajÄ… witaminÄ™ C i P, trochÄ™ witamin z grupy B i E, niewielkie iloÅ›ci witaminy A, potasu, wapnia, magnezu, żelaza i innych pierwiastków Å›ladowych. Najbardziej znane sÄ… ze swoich wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci uÅ‚atwiajÄ…cych spalanie tÅ‚uszczów, przyÅ›pieszajÄ…cych przemianÄ™ materii, a tym samym odchudzanie. Od niedawna zaczÄ™to wykorzystywać wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci bakteriobójcze, jakie majÄ… fitoncydy grejpfrutów.

Nie tylko apteka

Pożytki z cytrusów to także walory smakowe, jakie te owoce posiadajÄ…. Bez nich trudno sobie wyobrazić wiele potraw. Kilka kropel soku cytrynowego poprawi smak barszczu i saÅ‚atki, ryb i miÄ™sa, chroni także warzywa przed ciemnieniem. Dodaje aromatu ciastom i herbacie.

Cytryny majÄ… także wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci wykorzystywane w kosmetyce. Nawet w domu można je zastosować do pielÄ™gnacji urody. Sok z cytryny ma wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci wybielajÄ…ce, Å›ciÄ…gajÄ…ce i antyseptyczne. Poprawia ukrwienie skóry, nawilża jÄ… i wygÅ‚adza oraz przyspiesza regeneracjÄ™ naskórka.

 

powrót
© HEGER 2012
Psycholog, Hipnozapsycholog BydgoszczPsychoterapia Warszawazdrowe odżywianiedietetyczne przepisyPracaBaza firmMieszkania