Płeć determinuje reakcję na stres |
„Wyniki naszych badaÅ„ sugerujÄ…, że kobiety, charakteryzujÄ…ce siÄ™ z reguÅ‚y nastawieniem defensywnym, wykazujÄ… wiÄ™ksze ryzyko wystÄ…pienia chorób sercowo-naczyniowych, zaÅ› mniej defensywni starsi mężczyźni narażajÄ… na szwank swoje serce” – stwierdza Bianca D’Antono, profesor na wydziale psychiatrii Uniwersytetu w Montrealu i pracownik naukowy Montrealskiego Instytutu Kardiologicznego.
Defensywność to cecha, którÄ… charakteryzuje unikanie, zaprzeczanie lub tÅ‚umienie informacji uznawanej za groźnÄ…. U kobiet gwaÅ‚towna reakcja obronna na osÄ…dy wydawane przez innych lub na ewentualne zaniżenie samooceny bÄ™dzie siÄ™ przejawiaÅ‚a podwyższonym ciÅ›nieniem i tÄ™tnem. Z drugiej strony, u starszych mężczyzn, którzy nie reagujÄ… tak gwaÅ‚townie jak kobiety, może wystÄ…pić podwyższony rytm sercowo-naczyniowy.
Badanie przeprowadzono na grupie 81 zdrowych, pracujÄ…cych mężczyzn i 118 kobiet miÄ™dzy 20 a 64 rokiem życia. WedÅ‚ug dr. Jean-Claude Tardifa fizjologiczna reakcja na stres u kobiet i starszych mężczyzn jest poÅ‚Ä…czona z pragnieniem zachowania wysokiej samooceny i utrzymania stosunków spoÅ‚ecznych.
„Poczucie przynależnoÅ›ci to jedna z podstawowych potrzeb czÅ‚owieka – mówi prof. D’Antono. – Wyniki naszych badaÅ„ dowodzÄ…, że uspoÅ‚ecznienie jest wrodzone, a przynależność do grupy przyczyniÅ‚a siÄ™ do tego, iż nasi przodkowie mogli przeżyć. Może w dzisiejszych czasach wiÄ™kszość ludzi także traktuje wykluczenie ze spoÅ‚eczeÅ„stwa jako zagrożenie dla swojej egzystencji. Silna reakcja obronna sprzyja utrzymaniu wysokiej samooceny w trudnej sytuacji”.
W trakcie badaÅ„ uczestnicy eksperymentu musieli wykonać cztery zadania o różnym poziomie stresu. Pierwsze polegaÅ‚o na przeczytaniu neutralnego tekstu o geografii Antarktydy osobie tej samej pÅ‚ci. W zadaniu drugim i trzecim należaÅ‚o odegrać role wedÅ‚ug podanego scenariusza, a uczestnicy najpierw wcielali siÄ™ w rolÄ™ spokojnego, a później agresywnego dyskutanta. Czwartym zadaniem byÅ‚a otwarta debata na temat aborcji.
Na każdym etapie eksperymentu uczestnikom mierzono tÄ™tno i ciÅ›nienie krwi oraz kontrolowano poziom kortyzolu w Å›linie. Wyniki pokazaÅ‚y, że kobiety i starsi mężczyźni mieli podwyższonÄ… sercowo-naczyniowÄ…, autonomicznÄ… i wewnÄ…trzwydzielniczÄ… reakcjÄ™ na stres, przy czym każda z nich byÅ‚a potencjalnie niebezpieczna dla zdrowia. Naukowcy zastrzegajÄ…, że aby okreÅ›lić dÅ‚ugoterminowe skutki nastawienia defensywnego i ich zwiÄ…zek ze sposobami reakcji na stres w rozwoju chorób, konieczne sÄ… dalsze badania.